Japon Anayasası 3 Kasım 1946’da resmen ilan edildi ve 3 Mayıs 1947’de yürürlüğe girdi. Anayasa’da, Japon halkı demokratik düzen ve barış ideallerini desteklemeyi taahhüt etmektedir. Anayasa’nın başında şu ibare vardır: “Biz, Japon halkı, her zaman için baskı ve taassubun, zulüm ve köleliğin dünyadan uzak tutulması ve barışın korunması için mücadele ederek, uluslararası toplumda şerefli bir yere sahip olmak isteğindeyiz.”
Anayasa’ya göre,

– İmparator, halkın birliğinin ve devletin sembolüdür. Hükümran güç halkın elindedir.
– Japonya savaşı mutlak bir hak olarak reddeder. Ayrıca, gücün diğer milletlerle münakaşa etmek için kullanılmasını ve yönlendirilmesini de reddeder.
– Temel insan hakları, ebediyen ve dokunulamaz şekilde garanti altına alınmıştır.
– Eski Asilzadeler Meclisi’nin yerini, üyeleri, Temsilciler Meclisi üyeleri gibi halk tarafından seçilen Senato almıştır. Senato’nun Temsilciler Meclisi’ne üstünlüğü vardır.
– Yürütme yetkisi, topyekün Parlamento’ya karşı sorumlu olan Kabine’nindir.
– Anayasa’da kararlaştırılan durumlar dışında Imparator’un hükümetle ilgili yetkisi yoktur. Bunun yanısıra, örneğin, Başbakanı ve Yargıtay baş hakimini atar. Ancak, Başbakan ilk önce Parlamento tarafından, baş hakim de Kabine tarafından belirlenir. İmparator’un ayrıca halk adına kanun ve anlaşmaları yürürlüğe koymak, Parlamento’yu toplantıya çağırmak ve Kabine’nin tavsiye ve tasvipleri doğrultusunda şeref nişanı vermek gibi görevleri mevcuttur.
Japonya, başkent Tokyo da dahil olmak üzere 47 eyalete ayrılmıştır. Eyaletler, şehirler, kasabalar ve köyler yerel yönetimlerin idaresindedir. Eyalet valileri ile şehir, kasaba ve köy belediye başkanları, yerel meclislerin üyeleri gibi, ilgili bölgeye kayıtlı seçmenler tarafından seçilir.

İmparatorluk Ailesi

İmparator Hirohito’nun vefatı üzerine 7 Ocak 1989’da Akihito, Japon İmparatoru olarak tahta geçti. Milletvekilleri ile yaptığı ilk resmi görüşmede İmparator Akihito, Anayasa’ya bağlı kalacağına söz verdi ve ulusun daha da kalkınması, dünya barışı, halkın refahını tesis konularında isteklerini ifade etti. İmparator Hirohito ve İmparatoriçe Nagako’nun ilk oğlu olan İmparator Akihito 23 Aralık 1933’de Tokyo’da dünyaya geldi. Veliaht Prens Akihito 1952’ye kadar Gakushuin Lisesi’nde ilk ve orta öğrenimini tamamladı ve 1956’ya kadar Gakushuin Üniversitesi’nde eğitim gördü. Nisan 1959’da, Shoda Michiko ile evlendi.
Savaş sonrası asilzadelik kaldırıldı ve yalnızca İmparatorluk Ailesi üyelerinin asil sıfatlarını kullanmasına izin verildi. Eski İmparator Hirohito’nun evlenen kızları imparatorluk sıfatlarını terketmişlerdir.
Siyasi Partiler

Japonya’nın ilk siyasi partisi Aikoku Koto (Yurtsever Partisi) 1874’de kurulmuş ve hemen ardından hükümetten temsili yasamanın kabul edilmesi talebinde bulunmuştur. Ülkede ilk genel seçimler bundan 16 yıl sonra l Temmuz 1890’da yapılmış ve parlamento ilk toplantısını aynı yıl 29 Kasım’da yapmıştır. Japonya’da kurulmuş olan bu parlamento Asya’nın ilk ulusal yasama organıdır.
Sonraki yıllarda siyasi partilerin içişlerindeki rolü arttı; ancak, II. Dünya Savaşı’nı hazırlayan dönemde milliyetçiliğin tırmanışı partilerin etkisinin azalmasına ve nihayet geçici olarak kapatılmalarına neden oldu.
Günümüzde Japonya’daki en büyük 6 siyasi parti şunlardır: Liberal Demokratik Parti, Japonya Sosyalist Partisi, Komeito, Demokratik Sosyalist Parti, Japonya Komünist Partisi ve Birleşmiş Sosyal Demokratik Parti.

Japonya’nın en büyük tutucu grubu olan iktidardaki Liberal Demokratik Parti, II. Dünya Savaşı’ndan sonra 1955’de iki tutucu partinin birleşmesiyle kuruldu. LDP, 1955’den beri kesintisiz olarak iktidarda kalmıştır. Parti Başkanı, LDP’nin Temsilciler Meclisi’ndeki ve Senato’daki üyeleri tarafından iki yıllık bir dönem için seçilir. Başkanlık için dört veya daha fazla aday olduğunda parti üyeleri arasında direkt oylama ile yapılan birinci seçimde ilk üç aday belirlenir ve sonra başkan bu üç aday arasından LDP’nin Parlamento üyeleri tarafından seçilir. Uygulanmakta olan parti kurallarına göre başkan bu görevde iki dönemden fazla kalamaz.
Japonya Sosyalist Partisi, ilk olarak, savaş öncesinde farklı emekçi partilerin birleşmesi ile Kasım 1945’de kurulmuştur. 1951’de sol ve sağ kanatlara ayrıldıktan sonra, Ekim 1955’de ikinci bir birleşme olmuştur. Amacı mevcut Anayasa’yı desteklemenin yanısıra “barışçı ve demokratik devrim” vasıtasıyla sosyalizmin gerçekleştirilmesidir. Temmuz 1986’da Doi Takako JSP’nin başkanlığına seçilmiş ve böylece Japonya’da başlıca siyesi partilerden birinin başına getirilen ilk kadın olmuştur.
Komeito (Temiz Hükümet Partisi), Budizm’in Nichiren Shoshu mezhebinin bir uzantısı olan Soka Gakkai’in siyasi kolu olarak Kasım 1964’de kurulmuştur. Ocak 1967’de katıldığı ilk genel seçimlerde, 25 üyesinin Temsilciler Meclisi’ne seçilmesi başarısını göstermiştir. Komeito, bundan böyle dinden bağımsız olduğunu ilan etmiştir, “insancıl sosyalizm” kavramına dayalı refah bir toplum yaratmak hedefleri arasındadır
Demokratik Sosyalist Parti, Ocak 1960’da bir yıl önce JSP’den kopan bir grup tarafından kuruldu. Demokratik yöntemlerle sosyalist toplumun yaratılmasına kendini adayan parti, aşırı ideolojilere karşıdır. Parti programı uyarınca “solda ve sağda kapitalist ve totaliter rejime karşı koymak” için çaba harcayan DSP, bir sınıf partisi değil, “çeşitli toplumsal gruplar arasında menfaat farklılığını ve aynı zamanda ortak ulusal menfaatlerin varlığını kabul eden popüler” bir partidir.
Japonya Komünist Partisi, Temmuz 1922’de siyasi yeraltı cemiyeti olarak kuruldu. II. Dünya Savaşı’ndan sonra resmi bir parti olarak ortaya çıktı. Parti, “halkın demokratik devrimi ve sonraki sosyalist devrim” yoluyla Japonya’da komünist topluma geçilmesini amaçlar. Birleşmiş Sosyal Demokrat Parti, Sosyalist Parti’den önceki yıl çekilen üç parlamento üyesi ve Sosyalist Vatandaşlar İttifakı’nın üç parlamento üyesinden oluşan iki küçük politik grubun birleşmesiyle Mart 1978’de resmen kuruldu. Amacı “yeni ve liberal sosyalizm”i gerçekleştirmektir.

Yürütme

Yürütme yetkisi, başbakan ve en çok 20 devlet bakanından oluşan ve tamamen Parlamento’ya karşı sorumlu olan kabineye verilmiştir. Parlamento üyesi olmak zorunda olan ve parlamento tarafından belirlenen Başbakan, sivil ve büyük çoğunluğu Parlamento üyeleri arasından olmak üzere devlet bakanlarını atamak ve görevden almak yetkisine sahiptir.
Temsilciler Meclisi’nin Hükümete güven önergesini reddettiği veya güvensizlik önergesini kabul ettiği durumlarda, eğer Temsilciler Meclisi 10 gün içinde feshedilmemişse, kabinenin istifa etmesi gerekir.
Mart 1988 tarihi itibariyle Japonya’da Başbakanlığın yanısıra 12 bakanlık ve 32 teşkilatta 273 bini Savunma Güçleri personeli olmak üzere toplam 1 milyon 180 bin dolayında memur çalışmaktadır. Bunlara ek olarak devletin resmi hesaplarının yıllık kontrolünden sorumlu olan Sayıştay da bağımsız anayasal bir kuruluştur.

Yargı

Hükümetin yasama ve yürütme yetkilerinden tamamen bağımsız olan hukuk sisteminde, Yargıtay, 8 yüksek mahkeme, Hokkaido dışında tüm eyaletlerde, 4 mahkeme ve l jürisiz mahkemeden oluşan birer bölge mahkemesi kurulmuştur. Bunlara ek olarak pekçok aile mahkemeleri mevcuttur.
Yargıtay bir başhakim ve 14 hakimden kuruludur. Kabinenin belirlediği başhakimi İmparator atar. Diğer 14 hakimin ataması kabine tarafından gerçekleştirilir. Yargıtay hakimlerinin atamaları; atanmalarını izleyen ilk Temsilciler Meclisi genel seçimleriyle birlikte yapılan ulusal referandumla yenilenir. On yıllık dönemden sonra hakimlerin yeniden atanmaları aynı şekilde tekrarlanır. Yargıtay, kanun, düzen, nizam ve resmi işlerin anayasaya uygunluğunun karara bağlandığı en yüksek mahkemedir.

Ulusal Güvenlik

İkinci Dünya Savaşı Japonya’nın Hiroşima ve Nagazaki şehirlerine atılan birer atom bombasıyla sona ermiştir. Japonya, atom bombasının atıldığı, nükleer silahın etkilerini birebir yaşayan tek ülkedir. Bu durum, ülkenin ulusal güvenlik politikasını biçimlendiren en önemli unsurdur. Anayasa’ya da damgasını vuran bu tarihi olgu doğrultusunda Japonya komşularına hiçbir zaman tehdit unsuru olamayacak, ancak etkin bir savunmayı da sağlayacak bir askeri güç oluşturma politikası güdegelmiştir. Öte yandan, nükleer silaha sahip olmamak, bunları üretmemek ve bunların ülkeye girişine izin vermemek biçiminde özetlenen üç nükleer ilke, Japon ulusal güvenlik politikasının temel taşlarını oluşturur. Ülkenin mevcut güvenlik politikasının üç temel direği ise şunlardır: Japonya-ABD Karşılıklı İşbirliği ve Güvenlik Antlaşması’na dayalı yakın bir ittifakı sürdürmek, sürdürülebilir bir savunma yeteneğini amaçlayan Savunma Güçleri’nin modernizasyonu ve daha barışçı, istikrarlı bir uluslararası ortamının yaratılması için aktif bir diplomasi izlemek
Kaynak: Türk Japon Vakfı

Reklamlar

7 Yanıt to “Japon Devlet Yapısı”

  1. Anonim Says:

    İsim

    E-posta (yayınlanmayacak)

    İnternet sitesi

  2. orkun Says:

    çokgüzel

  3. Anonim Says:

    sana katılmıyorum orkun kusura bakma:

  4. mustafa avar Says:

    çok güzel bilgiler mevcut teşşekür ederim bu siteyi tezime kaynak gösterdim :)sağolun

  5. Anonim Says:

    size herkes dünyanın yapısını iştiyo siz de ya muk yumuk işler yapıyorsunuz

  6. hj Says:

    neden bzöölll

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s